مینا میرزاآقا

هنرساز فعال هنری

اجرای گزارش لیر از آن دسته اجراهایی است که برای مواجهه با آن نمی‌توان صرفا به دنبال روایت یک داستان یا بازنمایی متعارف یک متن کلاسیک بود. این اجرا با بهره‌گیری از دو پلات اصلی در تراژدی شاه‌لیر شکسپیر، این دو خط دراماتیک را در ساختاری تازه به هم پیوند می‌دهد، ساختاری که در آن روایت خطی و قصه‌گو جای خود را به تداخل روایت‌ها، چندصدایی و نوعی وضعیت پلی‌فونیک می‌دهد. به همین دلیل، آنچه روی صحنه شکل می‌گیرد بیش از آنکه بازگویی داستان شاه‌لیر باشد، بازخوانی و واسازی جهان دراماتیک آن از طریق امکانات دراماتورژی معاصر، بازیگری، طراحی صحنه و نسبت میان تصویر، رسانه و حضور زنده بازیگر است.
این اجرا لزوما برای مخاطبی که از تئاتر انتظار سرگرمی، قصه‌گویی متعارف و دنبال کردن یک روایت روشن و خطی دارد، تجربه جذاب یا خوشایندی نخواهد بود. اما برای مخاطب متخصص، دانشجوی تئاتر و کسانی که به مسائل فرم، دراماتورژی و نسبت متن کلاسیک با شیوه‌های اجرایی معاصر علاقه‌مندند، اثری قابل تامل و واجد ظرفیت‌های جدی برای تحلیل و گفت‌وگو است. اهمیت گزارش لیر صرفا در کیفیت کارگردانی، بازی‌ها یا طراحی صحنه آن خلاصه نمی‌شود، بلکه در ایده‌های اجرایی و انتخاب‌های آگاهانه‌ای است که امکان خوانش‌های متفاوت از اثر را فراهم می‌کنند.
این اجرا از آن دسته آثاری است که نباید مواجهه با آن به تماشای نمایش و سپس خروج از سالن محدود شود. بسیار مناسب است که گروه اجرایی، تیوال یا هر مجموعه دیگری که امکان برگزاری نشست‌های تخصصی دارد، زمینه گفت‌وگو و نقد این اثر را فراهم کند. گزارش لیر ظرفیت آن را دارد که ساعت‌ها درباره‌اش بحث شود. درباره متن، دراماتورژی، فرم اجرایی، کارگردانی و نسبت آن با میراث شکسپیر. ارزش چنین اجرایی علاوه بر آنچه روی صحنه اتفاق می‌افتد، در پرسش‌ها و گفت‌وگوهایی است که پس از تماشای آن شکل می‌گیرد.